Moedermelk en vriesdrogen: Wat denkt de wetenschap?

Het vriesdrogen van moedermelk, iets wat nog relatief onbekend is voor de moeders in Nederland. Als ouder wil je het beste voor je kind en daarom vraag je je ook terecht af wat het vriesdrogen van je kostbare moedermelk voor gevolgen heeft voor (de nutriënten in) je moedermelk.

Onderzoek verkent de mogelijkheden en beperkingen van vriesdrogen als bewaarmethode voor moedermelk. In dit artikel leggen we uit welke vragen daarbij spelen.

De formele definitie van het vriesdrogen is lyofilisatie, feitelijk is dit een techniek waarbij water uit een product wordt verwijderd door het eerst te bevriezen en dan in zeer droge lucht of in vacuüm te laten verdampen (sublimatie).

Het wordt vooral toegepast bij het conserveren of produceren van voedingsmiddelen of farmaceutische producten (geneesmiddelen). Bij Milksy gaat het natuurlijk om het conserveren van je moedermelk.

Onderzoeken naar het vriesdrogen van moedermelk

In Nederland zijn er onderzoeken gedaan naar het vriesdrogen van voedingsmiddelen, alleen niet specifiek naar het vriesdrogen van moedermelk. Er zijn echter al sinds de jaren 50 diverse Europese en Amerikaanse onderzoeken gedaan naar de (langdurige) effecten van het vriesdrogen van moedermelk.

Omwille van de groeiende internationale noodzaak van de (opslag van) donormoedermelk, zijn er jarenlange onderzoeken gedaan door Europese donormelkbanken. In 2019 zijn de bevindingen door de leden van de European Milk Bank Association (met ruim driehonderd deelnemend donormelkbanken) gedeeld via Frontiers in Pediatrics, één van de grootste onderzoeksuitgevers.

Deze publicatie bespreekt de organisatie en werking van donormelkbanken. Dat is geen klinische goedkeuring van het Milksy-product of bewijs dat vriesdrogen moedermelk steriliseert.

Nutriënten in gevriesdroogde moedermelk

Het geven van borstvoeding is als vloeibaar goud voor je kleine baby, dit wil je als ouder natuurlijk zo houden. Hoe zit het dus met de nutriënten en de bacteriën na het vriesdrogen van borstmelk? Voorop staat dat het voeden uit de borst van de moeder het beste is wat je je baby kan bieden.

Als je bij ons terecht bent gekomen, dan is dat waarschijnlijk omdat je een volle vriezer hebt of omdat je graag je melk op een verantwoorde manier aan anderen wilt meegeven. Directe voeding uit de borst is dus niet altijd mogelijk en daarom zorgt Milksy voor de ideale oplossing.

Uit Pools onderzoek blijkt er na het vriesdrogen een minimale afname zichtbaar is van enkele nutriënten, echter zijn deze vergelijkbaar met het invriezen van je moedermelk. Hun conclusie is dat het vriesdrogen van moedermelk een effectieve alternatieve methode is om de houdbaarheid van ervan te verlengen.

Verder blijkt uit Spaans onderzoek door de CEU Cardenal Herrera University dat vriesdrogen inderdaad een effectievere opslagmethode is dan invriezen bij -20C, in termen van conservering en antibacteriële eigenschappen.

Onderzoek laat zien dat voedingsstoffen en verschillende eigenschappen bij vriesdrogen nagenoeg behouden kunnen blijven. De uitkomsten verschillen per component, verwerkingsmethode en opslagomstandigheid. Onderzoeksresultaten zijn daarom geen garantie dat ieder onderdeel van de melk volledig onveranderd blijft.

De onderzoekers bespreken vriesdrogen als mogelijke bewaarmethode voor melkbanken. Resultaten binnen een melkbank- of onderzoeksproces zijn niet automatisch toepasbaar op het Milksy-product.

Een artikel in het tijdschrift van ELACTA bespreekt vriesdrogen van moedermelk. Dit is geen officiële goedkeuring van Milksy of een aanbeveling voor medisch kwetsbare baby’s. Bespreek het gebruik voor een medisch kwetsbare baby met de behandelend arts of een andere passende zorgprofessional.

Onderzoek door Milksy

Het spreekt voor zich dat we uitgebreid onderzoek hebben gedaan bij de start van Milksy en dat we naast de talloze wetenschappelijke onderzoeken ook zelf overtuigd wilde raken van hetgeen we aanbieden.

Voordat onze diensten daadwerkelijk werden aangeboden, hebben we een aantal moeders in ons eigen netwerk gevraagd om hun moedermelk voor onze proeven af te staan. Na verwerking hebben wij de melk weer in poedervorm teruggegeven.

De moeders waren allen zeer tevreden en merkten geen verschil tussen een vers flesje borstvoeding of een zakje met Milksy Babyfood (hun eigen gevriesdroogde moedermelk).

Drie moeders merkte afname van krampjes na de voeding, wij hebben niet de capaciteit om voorgaand verschijnsel (wetenschappelijk) te onderbouwen, maar dit is natuurlijk wel een mooie bijkomstigheid.

Twee moeders met baby’s van respectievelijk vier en acht maanden hadden zo nu en dan problemen met het geven van borstmelk uit een flesje. Na het geven van een flesje met gevriesdroogde moedermelk, leek dit probleem er niet te zijn.

Moedermelk bevat een enzym genaamd lipase. Lipase komt van nature voor en helpt vet af te breken zodat de baby het kan verteren. Soms hebben moeders een hogere hoeveelheid van dit enzym dat de smaak of geur van hun moedermelk kan veranderen. Hoewel het prima is voor baby’s, zijn hun smaakvoorkeuren uniek.

Vriesdrogen zal de hoeveelheid lipase in je moedermelk niet verminderen, maar het verwijderen van het water uit de moedermelk vermindert de activiteit van dit enzym, wat de smaak en geur veel milder lijkt te maken.

Hoewel de smaak- en geurvoorkeuren van elke baby uniek zijn, hebben bovenstaande moeders met ons gedeeld dat hun baby eigenlijk de voorkeur gaf aan flessen gemaakt van hun gevriesdroogde moedermelk in tegenstelling tot ontdooide moedermelk.

Conclusie

Milksy werkt volgens HACCP-procedures. Vriesdrogen is geen sterilisatiemethode en geeft geen garantie dat alle aanwezige micro-organismen worden geëlimineerd.

Onderzoeksresultaten hangen samen met de onderzochte omstandigheden en processen. Ze geven geen algemene klinische goedkeuring van het Milksy-product. Milksy werkt volgens HACCP-procedures; vriesdrogen is geen sterilisatiemethode.

Bekijk de mogelijkheden in onze shop. Meer lezen over de onderzoeken? Bekijk de onderzoeken-pagina.